Tosca | Sofya Devlet Opera ve Balesi
Atatürk Kültür Merkezi (AKM İstanbul) – Türk Telekom Opera Salonu
11 Kasım Cumartesi 20.00
Temmuz 2023’te düzenlenen, 13. Uluslararası İstanbul Opera Festivali kapsamında sahneleneceğini öğrendiğimde, oldukça heyecanlandığımı hatırlıyorum.
Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu ve ölümsüz lideri Atatürk’ü, bu kadar etkilemiş olan bir operanın alameti farikasına yerinde tanık olmayı çok istedim.
“Tosca” operası sadece bir opera değil. Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşunun hemen ardından, yaşadığımız bu topraklarda operanın doğuşuna ilham verme özelliği de taşıyor.
Ankara Devlet Opera ve Balesi yapımı olarak Haliç Kongre Merkezi Açık Hava Sahnesi’nde sahnelenen eserde, Rumen opera sanatçısı soprano Angela Gheorghiu “Floria Tosca”, tenor Murat Karahan “Mario Cavaradossi”, Gürcü bariton Nikoloz Lagvilava “Baron Scarpia” rolünde sahne almıştı.
Eserde yer alan, Cavaradossi’nin seslendirdiği “E lucevan le stelle” aryası, en sevilen ve en çok seslendirilen aryalar arasında yer alıyor. Dönemin Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürü ve Genel Sanat Yönetmeni Murat Karahan’ın yorumu hala kulaklarımızda.
Herkes için büyüleyici bir gece olarak, akıllarda yer edindiğine eminim.
1913-1915 döneminde, Bulgaristan’ın başkenti Sofya’da askeri ataşe olarak bulunduğu sırada, Bulgar Opera Topluluğunun temsillerini sık sık izleyen Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün en sevdiği operalardan biri olarak bilinen “Tosca” operası, opera sanatının en önemli dramatik eserlerinden biri olarak kabul ediliyor.
Sofya Opera ve Balesi, “Bulgaristan Türkiye’yi Kutluyor: Cumhuriyet’in Yüzüncü Yılı Kutlu Olsun” isimli gala turnesi kapsamında Türkiye’deki ilk opera temsillerini Ankara ve İstanbul’da gerçekleştirdi.
Bestesi Giacomo Puccini’ye, librettosu Luigi Illica ve Giuseppe Giacosa’ya ait eserin kadrosunda “Floria Tosca” rolünde Gabriela Georgieva, “Mario Cavaradossi” rolünde Martin Iliev ve “Baron Scarpia” rolünde Ionut Pascu yer aldı. Plamen Kartaloff tarafından yönetilen operanın müzik direktörlüğünü Bulgaristan ve Türkiye çifte vatandaşlığına sahip Sunay Muratov üstleniyor.
Projenin özel öneminden dolayı, üst düzey protokol katılımının gerçekleştiği gecede, Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy ve Bulgaristan’ın Türkiye Büyükelçisi Anguel Tcholakov gösterimi birlikte izledi. Bulgar ve Türk bürokrasisinin bir arada olduğu gecede, Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürü ve Genel Sanat Yönetmeni Tan Sağtürk ve İstanbul Devlet Opera ve Balesi Müdürü ve Sanat Yönetmeni Caner Akgün, Sofya Opera ve Balesi Müdürü Prof. Plamen Kartaloff’u ağırladı.
İstanbul Atatürk Kültür Merkezi (AKM İstanbul) Türk Telekom Opera Salonu’nda gerçekleştirilen opera gösterimi öncesinde, her iki ülkenin milli marşları orkestra tarafından çalındı. Türkçe ve Bulgarca yapılan sunumlar ile başlayan özel gece, opera gösteriminin ardından izleyicilerin alkışları arasında tamamlandı. 2000 kişilik opera salonunun tamamını dolduran sanatseverler, sanatçıları dakikalarca ayakta alkışlandı.
Mustafa Kemal Atatürk’ün, bir zamanlar Sofya’da izlediği ve çok etkilendiği opera gösteriminin ardından, Türkiye’de cumhuriyetin kurulması ile birlikte opera sanatının kurulmasını ve gelişmesini teşvik etmesinin üzerinden 100 yılı aşkın bir zaman geçti.
Sofya Opera ve Balesi’nin, üstelik “Tosca” operası ile davet üzerine ülke topraklarına düzenlediği gala turnesi bu bağlamda bir döngünün tamamlanması anlamını taşıyor.
Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü’nün ahde vefa örneği olarak tanımlayabileceğimiz bu saygı duruşu çok anlamlı.
Devletin en üst kademesinden en alt kademesine kadar, bu projede imzası, emeği ve yüreği geçen herkese sonsuz teşekkürler.
Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşunun 100. yılı kutlu, varlığı sonsuz olsun.